Onze fractie wil dat inwoners eindelijk echt invloed krijgen op besluiten over de energietransitie. Aanleiding is het kritische rapport van de Noordelijke Rekenkamer, waaruit blijkt dat inwoners nu te vaak buiten spel staan, Provinciale Staten niet worden betrokken bij belangrijke keuzes en stakeholders wel mogen meepraten, maar niet meebeslissen.

Volgens onze fractie bevestigt het rapport wat zij al langer stelt: de huidige manier van participatie schiet tekort. “Wat we nu doen, is geen echte participatie,” stelt Statenlid Fenna. “De Rekenkamer zet dat gelukkig glashelder op papier. Nu is het aan ons om dat recht te zetten.”

Onze fractie ziet in de principes van Noaber Energie een stevige basis om de problemen aan te pakken. Bij het opstellen van de nieuwe participatieverordening vroeg Fenna het college op om drie duidelijke oplossingsrichtingen centraal te stellen:

Zeggenschap door collectief eigenaarschap
Voor onze fractie betekent participatie dat inwoners, maatschappelijke organisaties en lokale ondernemers gelijkwaardige partners zijn. Zij moeten niet alleen hun mening geven, maar ook mede eigenaar worden van energieprojecten.
Om het publieke belang te beschermen, pleit Fenna ervoor dat een meerderheidsbelang of een zogenoemd ‘gouden aandeel’ altijd in handen blijft van de overheid of een energiegemeenschap. Zo wordt voorkomen dat commerciële partijen, gericht op winst, de overhand krijgen.

Participatie via een gebiedsfonds
De opbrengsten van energieprojecten moeten volgens onze fractie ten goede komen aan de regio zelf. In plaats van weg te vloeien naar externe aandeelhouders, moet het geld lokaal worden geïnvesteerd.
Via een gebiedsfonds kunnen inwoners zelf bepalen waar de opbrengsten naartoe gaan, zoals lokale verenigingen of het verduurzamen van sociale huurwoningen. Deze afspraken kunnen volgens Fenna stevig worden vastgelegd in de verordening.

Bewoners in positie brengen
Tot slot wil onze fractie dat inwoners beter worden ondersteund, zodat zij op gelijk niveau kunnen deelnemen aan gesprekken met commerciële ontwikkelaars.
De partij stelt voor dat de provincie een kennis en adviescentrum opricht, waarvan bewoners gratis gebruik kunnen maken. Zonder die ondersteuning blijven inwoners volgens onze fractie op achterstand staan.

De Noordelijke Rekenkamer waarschuwt dat regionale democratie inzet en energie vraagt. Volgens onze fractie moet die energie niet verloren gaan aan symbolische inspraak, maar worden gebruikt om een verordening te maken die echt verschil maakt.

“Laten we participatie veranderen van luisteren en meepraten naar daadwerkelijk meedoen.” Zei Fenna.